Yeni İnsan Yayınevi’nden çıkan Kafesteki Kim? Piyasa, Direniş ve Kültürel Üretim Ekseninde Veganizm ve Aktivizm, Türkiye’de vegan araştırmacıların katkılarıyla hazırlanan ilk kolektif kitap olarak yayımlandı.
Vegan Araştırmacılar Ağı (VAA) bünyesinde hazırlanan kitap, veganizm ve hayvan özgürlüğü alanında çalışan araştırmacıları ortak bir yayında buluşturuyor. Farklı disiplinlerden katkılar içeren bu çalışma, anti-türcü düşüncenin akademik üretimle nasıl güçlenebileceğine dair önemli bir örnek sunuyor. Kitapta veganizm yalnızca bireysel bir yaşam tarzı veya etik bir tercih olarak ele alınmıyor. Türcülüğün politik ekonomisinden hayvan özgürlüğü hareketlerine, kesişimsellik tartışmalarından kültürel üretime kadar uzanan geniş bir çerçevede, hayvanlarla kurulan ilişkilerin toplumsal, siyasal ve kültürel boyutları ele alınıyor.
On iki bölümden oluşan kitapta vegan aktivizm, hayvan hakları, hayvan özgürlüğü, anti-türcülük, yapay et tartışmaları, vegan sanat, ekosinema, feminizm ve veganizm ilişkisi gibi farklı konular ele alınıyor. Böylece çalışma, hem akademik alana hem de hayvan özgürlüğü mücadelesine ilgi duyan okurlar için kapsamlı bir kaynak sunuyor.
Kitabın dikkat çekici yönlerinden biri de eleştirel yaklaşımı. Ancak bu eleştirellik, hayvan özgürlüğü hareketini dışarıdan değerlendiren bir konumdan değil; hareketin deneyimlerini, sınırlarını ve olanaklarını daha görünür kılmaya çalışan yapıcı bir perspektiften şekilleniyor. Bu yönüyle kitap, yalnızca mevcut tartışmaları değerlendirmeyi değil, aynı zamanda yeni tartışmaların önünü açmayı da hedefliyor.
2025 yılında anti-türcü bilginin üretimi ve paylaşımını güçlendirmek amacıyla kurulan Vegan Araştırmacılar Ağı’nın ilk ortak kitabı olan Kafesteki Kim?, Türkiye’de veganizm, hayvan hakları ve hayvan özgürlüğü alanlarında kolektif bilgi üretiminin önemli bir örneği olarak öne çıkıyor.
Kitapta Yer Alan Çalışmalar
Şeyma Esin Erben’in “Veganizmin Kapitalizm Tarafından Evcilleştirilmesi ve Direniş: Üretken Yapay Zekâ Çıktılarının Karşılaştırmalı Okuması” başlıklı çalışmasını; İlker İnmez’in “Hayvan Özgürlüğü ve Türcülüğün Politik Ekonomisi” bölümünü; Arzum Kalfa’nın “Türcülük Karşıtı Hayvan Savunuculuğu Hareketi: Hayvan Savunucularının Bir Etnografisi” çalışmasını; Erhan Korkmaz ve İlker İnmez’in “Neden Vegan Oluyoruz? İsviçre ve Türkiye’de Belirleyici Sebepler” başlıklı bölümünü; Mehmet Kayın’ın “Yaşam ve Ölüm Arasında: Anti-Türcü Mücadelede İttifaklar ve Ayrışmalar” çalışmasını içeriyor.
Kitapta ayrıca Sena Özbay’ın “Yapay Et Bir Çözüm mü Etik Bir Sapma mı? Veganizmin Pragmatik Sınavı”, Berk Efe Altınal’ın “Kişisel Alanın ve Sessizliğin Ötesine Geçmek: Dönüştürücü Bir Kolektif Hareket Olarak Veganlık”, Karun Çekem’in “Hayvanları Hayvanlarla Beslemek: Vegan Besleme Etiği, Ahlaki Tutarlılık ve Paylaşılmış Sorumluluk”, Çiçek Nilsu Varlıklar Demirkazık’ın “İnsan ve Erkek Üstünlükçülüğüyle Mücadele: Feminizm ve Veganizmin Kesişimselliği”, Cansu Özge Özmen’in “Katiller ve Hayvanlar: Edebiyatta Hayvan Özgürlüğünün Sınırları”, Özlem Gök’ün “Vegan Sanatta İmgelerin Estetik Sorumluluğu” ve Çisil Altay İpekçi’nin “Yeşil Perdenin Sakladıkları: Ekosinemada Sessiz Temsillerin İzinde Vegan Etik” başlıklı çalışmaları yer alıyor.
